Av. Veysel Tayyar
Av. Veysel Tayyar
veyseltayyar@kentgazetesi.com
Satın alınan malın ayıplı olması
  • 0
  • 16 Aralık 2019 Pazartesi
  • +
  • -

Kıymetli okurlarım, hepinize iyi haftalar diliyorum. Bugün sizlere satın alınan malın veya sağlanan hizmetin ayıplı olması halinde yapılması gerekenlerden bahsedeceğim.

Hepimiz her gün bir şeyler satın alırız. Bu, kıyafet gibi, beyaz eşya gibi, otomobil gibi bir mal olabilirken, abonelik gibi, danışmanlık gibi bir hizmet de olabilir. Ancak bazen satın aldığımız şey ayıplı olabilir. Bu durumda tüketici olarak çok dikkatli olmalıyız.
***
“Ayıplı mal, tüketiciye teslimi anında, taraflarca kararlaştırılmış olan örnek ya da modele uygun olmaması ya da objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olan maldır.”
“Ayıplı hizmet, sözleşmede belirlenen süre içinde başlamaması veya taraflarca kararlaştırılmış olan ve objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olarak hizmettir.”

Ayıp kavramının belirlenmesinde o malda/hizmette gerek satıcı/sağlayıcının vaatleri nedeniyle gerekse mahiyeti gereği bulunması gereken “vasıflar” önemli rol oynamaktadır. Vasıftan, bir malı/hizmeti diğer mal/hizmetlerden ayıran doğal özelliklerle, o şeyle ilgili olduğu ve onun değerini etkilediği kabul edilen her türlü iktisadi ve hukuki ilişkiler anlamak gerekir.
Türk Borçlar Kanunu mal veya hizmetteki ayıbın tespiti açısından bazı karineler düzenlemiştir. Karineler, aksi ispatlanıncaya kadar doğru olduğu kabul edilen olgulardır. Buna göre, ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda, internet portalında ya da reklam ve ilanlarında yer alan özelliklerinden bir veya birden fazlasını taşımayan; satıcı tarafından bildirilen veya teknik düzenlemesinde tespit edilen niteliğe aykırı olan; muadili olan malların kullanım amacını karşılamayan, tüketicinin makul olarak beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren mallar da ayıplı kabul edilir. Aynı şekilde, hizmet sağlayıcısı tarafından bildirilen, internet portalında veya reklam ve ilanlarında yer alan özellikleri taşımayan ya da yararlanma amacı bakımından değerini ve tüketicinin ondan makul olarak beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren hizmetler ayıplıdır.
Sözleşmeye konu olan malın, sözleşmede kararlaştırılan süre içinde teslim edilmemesi veya montajının satıcı tarafından veya onun sorumluluğu altında gerçekleştirildiği durumda gereği gibi monte edilmemesi sözleşmeye aykırı ifa olarak değerlendirilir. Malın montajının tüketici tarafından yapılmasının öngörüldüğü hallerde, montaj talimatındaki yanlışlık veya eksiklik nedeniyle montaj hatalı yapılmışsa, sözleşmeye aykırı ifa söz konusu olur.
Teslim tarihinden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim tarihinde var olduğu kabul edilir.
NE YAPMALIYIZ?
Değerli okurlarım, satın alınan malın veya hizmetin ayıplı olması halinde tüketiciler olarak bizlerin bazı seçimlik hakları mevcuttur.
Malın ayıplı olduğunun anlaşılması halinde tüketici;
a) Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme,
b) Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme,
c) Aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme,
ç) İmkan varsa, satılanın ayıpsız bir misli ile değiştirme,
seçimlik haklarından birini kullanabilir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi hakları üretici veya ithalatçıya karşı da kullanılabilir.
Hizmetin ayıplı ifa edildiği durumlarda ise tüketici, hizmetin yeniden görülmesi, hizmet sonucu ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedelden indirim veya sözleşmeden dönme haklarından birini sağlayıcıya karşı kullanmakta serbesttir.
Tüketici, malın veya hizmetin ayıplı olması halinde seçimlik hakları ile birlikte ayrıca tazminat da talep edebilir.

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?